vrijdag 29 juli 2016

Een laatste blog? Of een nieuw begin?

Een van de allermooiste dingen in het leven is het mogen ontvangen van liefde en warmte van familie en goede vrienden. En het is juist dit genot waaraan we ons de afgelopen jaren uit eigen keuze hebben onttrokken. Op zoek naar vrijheid, naar balans, naar levenservaring. In plaats van prestatie, status en materiële zaken. Onze zeilreis bracht alles en meer dan we ervan verwacht hadden. Vrij zijn. ZEN. Leven ín het moment. Noem het allemaal maar op. We weten nu wat dat is. En tegelijkertijd drukte de reis ons met de neus op de feiten van het leven. Vrij kun je alleen zijn wanneer de basis goed zit. De basis in onze relatie, de basis van Puff en de basis thuis. En wanneer die basis thuis uiteen valt, dan verandert een paradijs in een gevang. Wat ik probeer te zeggen is dat vrijheid gebonden is aan voorwaarden. Vrijheid en gebondenheid hoeven niet elkaars tegenpool te zijn. Ze kunnen elkaar versterken. Eigenlijk voelden we dit al aan bij ons vertrek twee jaar geleden. Toen waren we overmand door emoties en tranen. De warmte van vrienden en familie tóen was overweldigend. Dat was even goed slikken. Gaan we dit alles echt achterlaten? Zouden deze vriendschappen onze afwezigheid de komende jaren overleven? Het antwoord is daar. 

Afgelopen zondag 24 juli
We vertrekken uit Stavoren voor de laatste mijlen naar Enkhuizen. Om 14 uur worden we verwacht in de oude binnenhaven. Onze aankomst wordt een kleine aangelegenheid. Zonder Jan voelt deze dag toch incompleet. Aan de andere kant hebben we ook wel iets te vieren; het afronden van een hoofdstuk. Tenminste voorlopig... We zoeken een middenweg. Waar we echter geen rekening mee gehouden hebben zijn die fantastische familie en vrienden van ons die ons niet ongemerkt het land in laten glippen... 

Er is geen wind. De motor bromt terwijl ik onze snelheid afstem op de te varen afstand. We willen niet te vroeg aankomen. Kenners van het IJsselmeer voelen het addertje al zitten. Een windstille dag op het IJsselmeer staat garant voor vliegjes. Niet een paar, niet duizenden of miljoenen maar zeker triljoenen. Puff was klaar voor haar grand entrance. Roestvlekjes verwijderd, netjes opgeruimd, kuipkussens op hun plek, spik en span! Maar dan die vliegjes. Ik verstop me binnen achter de horren terwijl Leon vanaf het voordek de boel in de gaten houdt. Daar zijn de minste vliegjes. Afzien hoor! Als we nog een half uur te varen hebben, kom ik uit mijn schuilplaats en beginnen we aan de schoonmaak. Ach ja, wat heet schoonmaak. Met een putsemmer probeert Leon de vliegen weg te spoelen. En dan...we horen een luid getoeter. Even denk ik nog: "Moet dit? Is dat voor ons? Shit, de boot moet schoon, opschieten Leon". Mijn tweede gedachte:"Is dat echt voor ons? Wie zijn dat? Wat gaaf! Laat zitten die vliegjes Leon, we gaan genieten!" Het zijn de Dixbay, White Witch in Blue en Agape die ons tegemoet varen. Wauw, wat een verrassing! We krijgen een heuse escort.



Ik krijg kippenvel als we de havenhoofden van Enkhuizen doorvaren. Bij het passeren van Joosten Watersport gaat er een luide sirene af. De Lubjes heten ons welkom! Nu al overmand door dit mooie gebaar varen we verder. "Frieda, kijk daar!", roept Leon. "Daar staan Dico en Yvonne!", de vorige eigenaars van Puff. Jeetje, zo tof! We realiseren ons dat onze bescheiden aankomst waarschijnlijk toch zal uitlopen op een (klein?) feestje. Onder luid getoeter varen we de oude binnenhaven in. Daar staat familie te juichen op de kade. Meer getoeter. Meer emotie. Op het spandoek reikt de tekst: "You lived your DREAM!" Nou en of! En deze aankomst past helemaal in dat plaatje. 

We meren Puff af. Springen op de kade. Meer onverwachte gezichten. We zoenen, kletsen, nuttigen een koud biertje. Er volgt een speech van papa, een taart, meer bier. We strijken neer in het gras. De zon brandt, de kinderen zwemmen rond de boten, we krijgen verbrande snoeten. We sluiten de dag af met een BBQ, nog maar een biertje en dan tenslotte een afzakker bij het Oude Café aan de haven. Gelukkig, voldaan, moe en nog steeds vol ongeloof duiken we het bed in. Dit zijn de momenten waarom het draait in het leven. Afscheid nemen en elkaar in de armen sluiten. Vrij zijn en gebondenheid. We staan erbij en kijken ernaar en kunnen alleen maar heel dankbaar zijn! 








Fast forward naar 29 juli 
Puff ligt alweer vijf dagen voor anker in Enkhuizen. We proberen het vertrekkersgevoel vast te houden. Toch is het gek. We hebben geen plan. Voelen ons ietwat doelloos. Nu al... "Waar is dat leven-in-het-moment-gevoel", zult u misschien denken? Typisch is dat hè!? Als je in San Blas ligt hoef je geen plan te hebben en zodra je op Nederlandse bodem bent ineens wel? We geven er niet aan toe. We struinen door de stad. Leon helpt papa met de elektriciteit op zijn boot. En ik schrijf gewoon lekker verder. Schrijven: Ik ben het heerlijk gaan vinden. Het dwingt me om na te denken over het leven, over serieuze dingen en simpele zaken. Ik kan me erin verliezen maar het geeft me tegelijkertijd houvast. Wanneer stop je met een blog? We zijn nu weer thuis. Is dat het moment om te stoppen met bloggen? Of misschien zelfs helemaal te stoppen met schrijven? Of word ik zo'n blogger die maar oneindig door schrijft over de ditjes en datjes van het leven in Nederland. Over 'de landing'. Over werk en wonen. Over wennen. Ik weet het niet. Wat ik wel weet is dat ik niet ga stoppen met schrijven. En ja, als je schrijft is het wel leuk als het op z'n tijd ook gelezen wordt. Dusss...zo nu en dan zal er vast een nieuw blog verschijnen. 

Zo voeren we ongeveer ;-)
Degenen die hier de streep trekken, en voor wie dit het laatste blog is dat ze zullen lezen, wil ik enorm bedanken! Het vele lezen van mijn blogs en jullie enthousiaste reacties stimuleerden mij om te blijven schrijven, om meer uit mezelf te halen en steeds weer nieuwe invalshoeken te zoeken. Het dwong me om te filosoferen over onze ervaringen en me te verdiepen in mijn gevoelens tijdens de reis. 'De mentale reis', zoals ik het zelf noem, te belichten. Ik ontdekte in het schrijven een nieuwe passie en daar ben ik iedere lezer voor ieder gelezen woord oneindig dankbaar voor!

dinsdag 19 juli 2016

Oost. West. Thuis... Enkhuizen, we komen eraan!

Frans Bauer schalt door de boxen. Achter in de camper kijk ik door de gordijntjes naar buiten. Het Groningse platteland trekt aan me voorbij. We zijn op weg naar Puff. Papa brengt ons weg met zijn camper. We hebben net een tussenstop gemaakt op een rustplaats. Schotelantenne uit, tv aan, Verstappen op weg naar de derde plek in Silverstone. Goh, dit camperleven zou me ook wel kunnen bevallen. Tenminste, over een jaar of wat. En zonder Frans Bauer :-). Puff wordt morgen afgeladen in de Eemshaven. De weersvoorspellingen zijn niet top. 35 knopen zuidwesten wind in de middag. En dan te bedenken dat we de motor moeten starten en direct de Eemshaven uit moeten varen naar het 15 mijl verderop gelegen Delfzijl of Duitse Borkum. Zonder zeil als back-up. Maar dat zijn zorgen voor morgen. 











Als we het terrein oprijden van de Wilhelminakade in Eemshaven zien we Puff direct staan. Fier staat ze op het dek van de Slotergracht, daar waar we haar 3 weken geleden achterlieten. We zijn weer compleet. Zo voelt het echt. Als een 'blije Annie' spring ik uit de camper en loop naar het schip. Hier zijn de regeltjes toch wat soepeler dan in Amerika en we kunnen zo met onze bepakking aan boord en maken Puff klaar voor de tewaterlating. De Filippijnse bemanning van het schip heeft onderweg een puike klus uitgevoerd op ons onderwaterschip. Geen pokken meer te zien. En nu die laatste restanten van de Intra Coastal Waterway (ICW) verdwenen zijn, zijn we klaar voor de Nederlandse staande-mast-route. Zonder hoofdletters, gewone Hollandse nederigheid. Daar zijn we aan toe na een maandje Florida!

De tewaterlating verloopt vlot met de expertise van Sevenstar. Als ze de bokken onder Puff uit slaan, zakt ze een moment scheef in de banden. Met kloppend hart in de keel staan we te kijken. De toegesnelde load captain stelt ons gerust. Er is niets aan de hand natuurlijk. Dit ziet er spannender uit dan het is. Als ze in het water ligt, klimmen wij via de touwladder langs de Slotergracht naar beneden. En dan hebben we weer voet aan dek. Hét moment suprême breekt aan als we de sleutel van het contact omdraaien. "Vrrrroem!", klinkt het uit het motorruim. Ik snel naar het achterschip en kijk over de steven. "Tshh Tshh", klinkt het ritmische naar buiten spuiten van het koelwater. Navigatielaptop aan. GPS aan... Positie 26.46N 80.03W verschijnt in beeld. Dat wordt een uitdaging voor de GPS. In een klik de halve wereld over. Na een half uur springt de GPS naar positie 53.24N 06.54O. En we zijn good to go. Op weg naar Delfzijl.

We snuiven de zilte lucht op zoals we die kennen van de Wadden en Zeeuwse wateren.   Een geur van zout, zeewier en mosselen. Als de zonnestralen een moment hun weg vinden door de dikke bewolking kleurt het water verschillende kleuren bruin-groen. We zien de ondieptes naast de vaargeul op het oog niet liggen. Dit is toch weer anders varen dan we gewend zijn. We moeten volledig op de kaart vertrouwen en houden de betonning en dieptemeter goed in de gaten. Tegen de voorspelde windkracht 7 in tuft een kale Puff richting Delfzijl. Hollandser had het weer niet kunnen zijn. Met de stroom mee staat er soms een warrig zeetje, maar binnen 3 uur liggen we in de jachthaven. Puff ligt weer in Nederlandse wateren.
















De welbekende zuidwestelijke wind blijft aanhouden en we gooien los richting de staande-mast-route. We wanen ons toch een moment terug in de ICW als er in de sluis onweer los barst. En wij maar denken dat we het Caribische zonnetje zouden meenemen naar Nederland... We brommen door de Groningse binnenstad, passeren een zestiental ophaalbruggen, varen langs het CS, wringen ons door bochten en grachten. Dit kan toch echt alleen in Nederland. Aan de andere kant van de stad varen we het Reitdiep op. De route loopt via wateren niet breder dan een serieuze sloot door het weidse Groningse platteland. Na het Lauwersmeer slaan we linksaf en varen het Dokkumer Ee en Dokkumer Grootdiep op. We overnachten in de sloot tussen het riet. Met het ochtendgloren staan we op. De zon laat eindelijk haar gezicht zien. De ochtenddauw hangt tussen het riet, de kievieten kwetteren in het veld, wij genieten met een hoofdletter G. Dit is duizend keer mooier dan de ICW als je het mij vraagt.


In Harlingen varen we het Wad op. Bij Kornwerderzand 'naar binnen'. Wat een moment is dit. De sluisdeuren openen naar het IJsselmeer. Het IJsselmeer vanwaar we ruim twee jaar geleden met Puff het pad naar het avontuur kozen. We vonden ons pad. Onze weg over de Atlantic. Daar waar geen wegen bestaan. En nu zijn we op weg naar huis. Enkhuizen. Onze eindbestemming.

We genieten momenteel met familie van de Caribische temperaturen op Texel. Ook hier 100% ZEN-garantie. We varen aanstaande zondag 24 juli rond de klok van 14 uur de oude binnenhaven van Enkhuizen binnen. Jij bent welkom om de trossen aan te pakken! We hebben een biertje koud staan :-). Tot binnenkort!

En zo opent voor ons het IJsselmeer haar deuren! Thuis!

zaterdag 9 juli 2016

Puff in Zilt Magazine

De Puff-bemanning is weer op Nederlandse bodem. Maar Puff is nog in geen velden of wegen te bekennen. Ze kan geen genoeg krijgen van haar avontuur. Zij maakt een omweg via Finland, Zweden en Denemarken alvorens ze aanstaande zondag aankomt in de Eemshaven in Groningen. We kijken enorm uit naar haar aankomst.

De meeste gestelde vraag aan Leon en mij de afgelopen week is: "En nu?" Van deze vraag worden wij een beetje opstandig. Meestal antwoorden we: "Nu hebben we zomervakantie". En zo is het. Wij gaan weer lekker aan boord wonen. Varen de komende maanden op de Wadden en het Ijsselmeer en daarna zien we weer verder...

Op momenten dromen we weg bij de mooie herinneringen van de afgelopen maanden. Zoals bij het lezen van het artikel over Puff in Cuba in het extra dikke zomernummer van Zilt Magazine. Dit keer staat er ook een link naar ons filmpje van de oversteek van de Caribische Zee bij. Tijdreizigers in Cuba...

Klik op onderstaande link om direct naar ons artikel te gaan. Veel leesplezier!

We voelen ons net tijdreizigers...


dinsdag 21 juni 2016

10.000 zeemijlen


Zit ik dan. Een bak emoties. Deze laatste dagen vallen zwaar. We gaan nu echt bijna naar huis. En dat zorgt voor een mix van gevoelens. Het wekt een diep verlangen naar thuis op. Is dat wat men heimwee noemt? Het is bijna zover, maar ons geduld wordt nog op de proef gesteld. Daarnaast een gevoel van opwinding. Nieuwe avonturen in Nederland liggen voor ons. De opdracht om buiten de lijntjes te blijven kleuren nemen we niet licht op. We hebben er steeds meer zin in. Kijken er naar uit. Ja, we zijn eigenlijk wel klaar om naar huis te gaan! Als we Puff aftuigen overvalt me toch een vlaag van verdriet. Het is voorbij. Deze droom is voorbij. Nu ja, niet zomaar voorbij. We hebben hem waargemaakt. En niet zomaar een droom. Een droom, een project dat in totaliteit 6 jaar in beslag heeft genomen. Dat is me nogal wat. Maar het waarmaken van dromen is inherent aan het wegstrepen van diezelfde droom van je lijst. Je kunt diezelfde droom nooit weer waarmaken. Wat ooit voor ons lag, ligt nu in herinneringen besloten achter ons. En dat is een moment om bij stil te staan. Ik laat er toch een kleine traan om.

Bijna kale Puff voor anker bij Palm Beach, Florida
Een voor een druppelen onze lieve mede-vertrekkers de Azoren binnen. De Nomad. De Spinvill. De Wildeman. De Blues. Begerto. Maverick Too. De Verleiding. We zijn blij dat ze veilig aankomen. Ze hebben er allemaal een uitdagende oversteek op zitten. Voor moeilijke oversteken deinzen vertrekkers gelukkig niet terug. Op hun eigen manier trotseren ze het weer, de zee en vinden hun weg terug over de Atlantische Oceaan. En ook dan overvalt me een emotie. Het gevoel dat wij daar ook hadden moeten zitten, aan een biertje in Café Sport. Het laat me niet los. Het is een naar gevoel. Het neigt naar ontevredenheid, naar misplaatste hebberigheid meer te willen. Maar dat is het absoluut niet lieve lezers. Dat zou onlogisch zijn want er is feitelijk gezien geen grotere luxe dan je boot op een transportschip zetten naar Europa en zelf het vliegtuig nemen. Het scheelt veel spanning, de risico's zijn zoveel kleiner en Puff komt er een stuk beter van terug. Maar feiten zijn geen gevoelens. En hoe oneindig groot mijn dankbaarheid ook is, wij hadden daar ook moeten zitten. Wij hadden Puff over de golven, langs stormen en door windstiltes moeten sturen. Wij hadden moeten afzien. Wij hadden kapot moeten zijn van de zenuwen over het laatste weerbericht. En wij hadden uitgeput en voldaan moeten staan juichen als de Azoren in zicht kwamen. En Jan had bij Jose aan tafel moeten zitten. En zo is het dus niet. Punt. Maakbaarheid, ik geloof dat ik daar de vorige keer al over geblogd heb...

Op de Intra Coastal Waterway Florida
Leon neemt de hoezen van de lieren. Daar zit flink wat zout onder. Het zit tussen het mechanisme van de lieren. "Die hebben een service beurt nodig", zegt hij. "Puff is toe aan een algehele service beurt", is daarop mijn antwoord. Ondanks onze goede zorgen voor Puff heeft zowel het dek als de romp een nieuwe laag verf nodig. Verder brengt ze het er nog steeds uitstekend vanaf. Ze is een knapperd hoor, onze Puff ;-). En we zijn blij dat we haar naar huis kunnen halen. Want het had ook anders kunnen lopen. Ik herinner me het baksteen-in-de-maag-gevoel toen we in Panamarina van boord gingen. Niet wetend wat de toekomst zou brengen. "Zouden we haar ooit nog zien?", was toen onze gedachte. Toen lag ze er ook helemaal kaal bij. Toen voor mogelijk onbepaalde tijd. Nu is het maar tijdelijk. In Nederland tuigen we haar weer op en zeilen we de Nederlandse zomer tegemoet. En zo is het ook. Vlinders hebben we in onze buik bij de gedachte dat we Puff een klein kneuterig haventje aan het IJsselmeer in varen. Of een tochtje (haha is maar een stukkie toch?) naar Engeland om een pint te halen in Pin Mill. De Wadden. En dat ene kleine haventje midden in het Reitdiep waarvan we de naam niet kennen. Ja dat haventje midden in de weilanden waar de kinderen rond de boot in de sloot zwemmen en de runderen langs de uiterwaarden grazen. Dat haventje staat hoog op onze Bucket list. Oh ja, en Nieuwjaar op Terschelling. Vlinders. Meer vlinders.

Op de dag dat ik dit schrijf zijn we twee jaar op reis. Twee jaar met onderbrekingen. Maar de onderbreking van ons leven van vóór de reis is misschien wel definitief. Een reis voor onbepaalde tijd wellicht? In het tweede jaar van onze reis werd Leon mijn man. En ik zijn vrouw. Over dromen waarmaken gesproken. De bruiloft was mooier dan in onze stoutste en meest romantische dromen. De herinnering aan de dagen in Curacao met alle ouders is nu ons dierbaarste bezit. We zeilden naar Colombia. Jaren geleden tijdens de voorbereidingen van onze reis lazen we over Colombia. Volgens de vaargidsen is het makkelijker om er maar voorbij te varen. Om vooral buiten de 1000 meter diepte lijn te blijven want daar zijn de zeeën rustiger. Ja, je kan Colombia ook aanlopen. Maar dan vaar je volgens de beroemde zeezeiler Jimmy Cornell door een gebied dat bekend staat om ruige zeeën en harde wind. Dat zouden we beslist niet doen was destijds onze gedachte. En de rest is history. Next kwam San Blas. Van de Pacific droomden we. Maar naar San Blas verlangden we. Deze bestemming lag immers binnen bereik. Het was die schatkist met fonkelende schatten. De heilige graal. We lieten ons verleiden, gaven ons over, verpandden er onze ziel. Het leven na San Blas zal nooit meer hetzelfde zijn.

San Blas. Where else? 
30 december 2015. Een zwart gat. We werden verscheurd. We stonden op met hoop en gingen naar bed met angst. Wat volgde was leegte, pijn, woede. Een zee van tranen. Een oceaan van verdriet. En ook toen vonden we een weg. Onze droom bleek nog niet ten einde. We namen een trip down memorylane en namen eind maart weer onze intrek op Puff. We dansten over de Caribische zee, 5 etmalen lang. Aan de horizon lonkte Cuba. Een cadeautje waarvan we niet dachten het te mogen uitpakken. Nog eenmaal volledig op onszelf aangewezen, padvinders op zoek naar de weg tussen riffen en mangroven. Tijdreizigers naar een lang vergane tijd. Het was de kers op de taart van onze onbeschrijflijk gave, grensverleggende, life-changing reis met elkaar en Puff. 

En dan is het einde daar. Bijna 10.000 mijl verder. Puff is er klaar voor. Zij krijgt een lift naar huis. Haar lift wordt verzorgd door SevenStar Yacht Transport op het schip Slotergracht. We keken nerveus toe hoe ze hing te spartelen in de banden die haar aan dek hesen van haar 'ride back home'. Wij wisten altijd al dat onze Puff een hoogvlieger is.

There she goes...







dinsdag 7 juni 2016

Ithaka

Als ik dit schrijf, zitten we in de Florida Straits. De Golfstroom voert ons mee langs de Florida Keys. We hebben vannacht ons 12-uurs record gevaren. 75 mijl in 12 uur. Op enkele dagen tijdens onze reis was dat een dagafstand. Ironisch dat we er nog een record uit halen op onze laatste overtocht. De overtocht van Cuba naar de US. De laatste overtocht tussen twee landen aan deze kant van de oceaan. Zo vreemd. En tegelijk ook zo logisch.

Treurig voel ik me soms dat deze reis ten einde gaat komen. Het toekomstige gemis overheerst op die momenten. De zelfredzaamheid en volledige zelfbeschikking van het leven als cruiser zullen we in Nederland niet gaan vinden. Hoe we ons best ook zullen doen, je kunt gewoonweg niet om veel luxes van de moderne tijd heen. Winkels met een oneindige verscheidenheid aan voedsel zullen altijd binnen handbereik zijn, de verleiding van een wasmachine is waarschijnlijk te groot om te weerstaan, en op onszelf aangewezen zullen we ons niet voelen met altijd een stad of haven in zicht. Het grootste gemis wordt misschien wel de horizon, het één zijn met de elementen. Ook zullen er altijd verplichtingen zijn. Of tenminste verwachtingen. Alleen niet te veel hoop ik.

Kleine klusjes tijdens de laatste etappe op zee
Andere momenten kijk ik er naar uit om weer in Nederland te zijn. Het gemis van familie en vrienden is groot. Vooral op die momenten dat ik graag steun geboden had. Een luisterend oor of een schouder om op te huilen. En die momenten zijn er best vaak. Ook blijde momenten als geboortes, huwelijken of gewoon een dag met vriendinnen zijn een gemis. Verjaardagen kunnen we trouwens missen als kiespijn. Die zullen we in de toekomst ook graag blijven mijden. Bewust tijd voor elkaar vrijmaken. Samen tijd doorbrengen, praten, luisteren, lachen. Of zoals een vriendin het mooi omschreef; met aandacht. Dat zijn momenten waar ik erg naar uit kijk. Niet de verplichte samenkomsten waar iedereen ongeïnspireerd aan een tafel  zit. Waarbij je met je glas draait, nog maar eens een slok neemt en bedenkt waar je het verder met je buurvrouw over zal hebben. Het mooie weer? Een nieuwe auto? De nieuwste mode misschien? "Je ziet er prachtig uit! Waar heb je dat gekocht? Echt een plaatje". Dan nog maar een drankje want dan wordt het vanzelf gezellig. Dan raken de tongen los ...

Dankbaarheid overheerst. Deze reis was niet alleen een fysieke reis. De bestemmingen waren prachtig, de culturen evenzo, het avontuur groot. Echter, de mentale reis overstemt alle andere emoties. Ik kreeg de kans om uit het stramien te stappen. Ik las een prachtig boek, de Zahir, waarvan ik hieronder een gedicht zal plaatsen. In het boek noemt de schrijver dit stramien 'het verhaal dat ons verteld is'. Er wordt ons allen verteld hoe we ons leven moeten inrichten, wat normaal is en wat niet, wat er van je verwacht wordt. En vergis je niet, deze verwachtingen zijn overal aanwezig. Kijk maar eens om je heen. Zien onze levens er niet allemaal hetzelfde uit? Wonen doen we in een stenen huis, op een vaste plek. We dragen dezelfde kleding, rijden dezelfde auto. Onze kinderen leren dezelfde lessen op school. Wiskunde, taal en andere wetenschappen. We luisteren nagenoeg naar dezelfde muziek, volgen dezelfde les op de sportschool. We streven naar dezelfde zekerheden, een salaris om comfortabel van te leven (lees twee keer per jaar op vakantie, dezelfde vakantie als de buurman, een grote flatscreen tv, moet ik doorgaan?) en het liefst een spaarpot achter de hand. Dat verhaal dus. Dat verhaal heb ik mogen herschrijven. Ik heb er een hoofdstuk aan mogen toevoegen. In dit hoofdstuk leven we als nomaden op een boot, leven met de dag, in harmonie met de natuur. In dit hoofdstuk zijn we niet langer zoekende. In dit hoofdstuk zijn er geen zekerheden. Er zijn alleen maar meer vragen.

Puff & Antares re-united at last!
Het leven is één lange reis. Geen doelloze reis. Dat geloof ik niet. Dat kan ik niet geloven. Als het leven geen doel heeft, heeft de dood dat evenmin. En dat zou betekenen dat Jan's overlijden zinloos was. Ik geloof liever dat Jan's taak in dit leven volbracht was. Zijn inzet is elders vereist. Wij mogen dankbaar zijn voor zijn aanrakingen met ons in dit leven. Zo geloof ik dat onze reis verder gaat in Nederland. Welk doel mijn leven heeft, zal ik misschien nooit weten, maar een ding weet ik wel. Ik sta open voor de weg die me gewezen wordt.

Misschien klinkt dit alles u als idioot in de oren. Dat is ook deel van het verhaal. We geloven alleen wat we zien, horen, kunnen verklaren. Ook zo'n mooie: bewijzen. Misschien komt het omdat we denken dat het leven maakbaar is. En misschien komt dat omdat we geloven dat we niet meer afhankelijk zijn van de aarde, van de natuur. Dat we het universum, de goden, te slim af kunnen zijn. En als we het even niet meer weten, niet meer kunnen bewijzen, dan noemen we het toeval. Een les die ik geleerd heb de afgelopen jaren is dat het leven niet maakbaar is. Het leven deelt de kaarten. Het is aan jou om ze uit te spelen. De aarde, het heelal, het is een grote verbintenis. Toeval bestaat niet, zeker niet op zee.


Zo is het geen toeval dat we op de valreep nog onze lieve mede-vertrekkers van de Antares ontmoeten. Jaren van voorbereiding in Nederland deelden we samen. Toen de reis eindelijk begon, verloren we elkaar al in Portugal uit het oog. Nu, hier in Palm Beach Florida, zijn ze erbij om onze laatste etappe van deze reis te vieren. 




Ithaka

Als je doel Ithaka is en je vertrekt daarheen,
dan hoop ik dat je tocht lang zal zijn,
en vol nieuwe kennis, vol avontuur.

Vrees geen Laistrigonen en Kyclopen, of een woedende Poseidon;
je zult ze niet tegenkomen op je weg, 
als je gedachten verheven zijn, en 
je emotieje lichaam en geest niet verlaat.
Laistrigonen en Kyclopen, en de razende Poseidon
zul je niet tegenkomen op je weg,
als je ze al niet meedroeg in je ziel, en
je ziel ze niet voor je voeten werpt.

Ik hoop dat je tocht lang mag zijn,
de zomerochtenden talrijk zijn, en
dat het zien van de eerste havens
je een ongekende vreugde geeft.
Ga naar de warenhuizen van Fenicië,
neem er het beste uit mee.
Ga naar de steden van Egypte, en
leer van een volk dat ons zoveel te leren heeft.

Verlies Ithaka niet uit het oog;
daar aankomen was je doel.
Maar haast je stappen niet;
het is beter dat je tocht duurt en duurt
en je schip pas ankert bij Ithaka,
wanneer je rijk geworden bent
van wat je op je weg hebt geleerd.

Verwacht niet dat Ithaka je meer rijkdom geeft.
Ithaka gaf je een prachtige reis;
zonder Ithaka zou je nooit vertrokken zijn.
Het gaf je alles al, meer geven kan het niet.

En mocht je vinden dat Ithaka arm is,
denk dan niet dat het je bedroog.
Want je bent een wijze geworden, hebt intens geleefd,
en dat is de betekenis van Ithaka.

Konstantinos Kavafis (1863-1933)
Uit de Nederlandse vertaling van het boek 'O Zahir'